Postponed VAT Accounting (PVA) pozwala brytyjskiemu importerowi zarejestrowanemu do VAT rozliczyć VAT importowy w deklaracji podatkowej zamiast płacić go przy odprawie celnej. Mechanizm obowiązuje od 1 stycznia 2021 r. i nie wymaga wniosku ani zgody HMRC: wyboru dokonuje się w samym zgłoszeniu celnym. Podatek należny i odliczenie spotykają się w jednej deklaracji, więc dla importera z pełnym prawem do odliczenia import jest kasowo neutralny. To najmocniejszy argument w rozmowie z odbiorcą, który żąda dostaw DDP.
Skąd problem: po brexicie każda dostawa do Anglii to import
Towar jadący z Polski do Anglii, Szkocji lub Walii przechodzi odprawę importową, a import podlega brytyjskiemu VAT, przy stawce podstawowej 20%. Bez PVA importer płaci podatek przy zgłoszeniu celnym albo z konta odroczeń i odzyskuje go dopiero przez deklarację VAT, na podstawie certyfikatu importowego C79. Przy regularnych dostawach oznacza to stale zamrożoną gotówkę: jedna piąta wartości każdej wysyłki czeka tygodniami na odliczenie. Jak wygląda cały proces po stronie brytyjskiej, opisujemy w artykule o odprawie celnej do UK po brexicie.
Ten strach kasowy ma skutki handlowe. Po 2021 r. część brytyjskich odbiorców zaczęła żądać od polskich dostawców warunków DDP: dowieź, odpraw i zapłać za mnie, ja chcę dostawę jak z magazynu za rogiem. Sprzedawca, który godzi się na to bez przygotowania, bierze na siebie cudze obowiązki podatkowe i celne; do czego to prowadzi, pokazujemy w tekście o sporze DAP kontra DDP. PVA usuwa przyczynę tego żądania, bo VAT importowy przestaje boleć odbiorcę.
Kto może korzystać z PVA
Warunki opisuje wytyczna HMRC „Check when you can account for import VAT on your VAT Return”. Z PVA korzysta podmiot zarejestrowany do brytyjskiego VAT, który importuje towary do wykorzystania we własnej działalności i którego numer VAT znajdzie się w zgłoszeniu celnym. Nie ma odrębnego wniosku, rejestracji ani progów: decyzję podejmuje się przy każdym zgłoszeniu osobno, w momencie jego składania. Importerem może być brytyjska spółka odbiorcy, ale też zagraniczny sprzedawca, który zarejestrował się do VAT w UK i występuje w odprawie jako importer.
Mechanizm ma granice. Nie obejmuje cła: przy stawce wyższej niż zero trzeba je zapłacić przy odprawie albo zabezpieczyć na koncie odroczeń. Nie dotyczy też przesyłek e-commerce o wartości do 135 GBP, dla których brytyjski VAT rozlicza się w momencie sprzedaży, a nie przy imporcie; ten reżim opisujemy w artykule o transporcie e-commerce do Wielkiej Brytanii.
Co w zgłoszeniu celnym, co w deklaracji VAT
Technicznie wybór PVA dzieje się w zgłoszeniu importowym w systemie CDS: numer rejestracji VAT importera podaje się na poziomie nagłówka zgłoszenia, w elemencie danych 3/40, ze wskazaniem, że VAT importowy zostanie rozliczony w deklaracji podatkowej. Zgłoszenie składa zwykle agencja celna, więc dyspozycja „rozliczamy przez PVA” musi paść w instrukcji dla agenta przed odprawą, nie po niej. Jak działa samo CDS i co jeszcze musi zawierać zgłoszenie, piszemy w tekście o systemie CDS.
Po stronie księgowej HMRC udostępnia co miesiąc zestawienie postponed import VAT statement, pobierane z panelu finansowego CDS; każde zestawienie jest dostępne przez 6 miesięcy, więc trzeba je archiwizować na bieżąco. Kwoty z zestawienia trafiają do brytyjskiej deklaracji VAT zgodnie z wytyczną „Complete your VAT Return to account for import VAT”: VAT importowy jako podatek należny do pola 1, odliczenie na zasadach ogólnych do pola 4, wartość zaimportowanych towarów do pola 7. Dla importera z pełnym prawem do odliczenia pola 1 i 4 się znoszą.
| Scenariusz | Kto jest importerem | VAT importowy | Efekt kasowy |
|---|---|---|---|
| Zapłata przy odprawie (bez PVA) | odbiorca w UK | płatny przy zgłoszeniu albo z konta odroczeń, odliczenie na podstawie certyfikatu C79 | gotówka zamrożona do rozliczenia deklaracji |
| DAP plus PVA | odbiorca w UK | wykazany w polu 1 i odliczony w polu 4 tej samej deklaracji | zero wypływu gotówki przy pełnym prawie do odliczenia |
| DDP | polski sprzedawca z brytyjskim EORI i rejestracją VAT w UK | sprzedawca płaci przy odprawie albo po rejestracji rozlicza przez PVA | koszty, ryzyko i obowiązki deklaracyjne po stronie sprzedawcy |
DDP z polskiej perspektywy: co naprawdę bierzesz na siebie
DDP oznacza, że importerem w Wielkiej Brytanii jest polski sprzedawca. Do tego potrzebny jest brytyjski numer EORI, a żeby odzyskać zapłacony VAT importowy albo rozliczać go przez PVA, także rejestracja do VAT w UK z okresowymi deklaracjami, obsługą księgową i odpowiedzialnością wobec HMRC. Do tego dochodzi cło, które przy DDP definitywnie obciąża sprzedawcę, oraz odpowiedzialność za poprawność zgłoszeń importowych. To wykonalne i firmy z dużym wolumenem do UK tak pracują, ale to decyzja strategiczna, a nie uprzejmość wobec jednego klienta.
Na warunkach DAP importerem jest brytyjski odbiorca. Z PVA jego rachunek wygląda tak: przy odprawie nie płaci nic, w deklaracji wykazuje i odlicza ten sam podatek, a jedynym stałym obowiązkiem jest comiesięczne pobranie zestawienia i przekazanie go księgowości. Różnica między „musisz wyłożyć 20% wartości towaru na granicy” a „zapisujesz dwie kwoty w deklaracji, którą i tak składasz” to cała treść sporu o DDP.
Argument w negocjacjach z odbiorcą
- Nazwij obawę. Odbiorca żądający DDP zwykle nie chce być importerem, bo spodziewa się zamrożonego podatku i papierologii. PVA adresuje dokładnie to: podatek nie jest płacony na granicy, tylko rozliczany w deklaracji, którą jego księgowość i tak składa.
- Pokaż brak progu wejścia. Odbiorca nie składa żadnego wniosku i nie czeka na zgodę: wystarczy jego numer VAT i EORI w zgłoszeniu oraz dyspozycja dla agencji celnej.
- Zaproponuj gotowy proces. Ustal w umowie warunki DAP, wskaż agencję celną, która wykona odprawę importową ze wskazaniem PVA, i przekaż odbiorcy krótką instrukcję pobierania miesięcznych zestawień z CDS.
- Rozdziel VAT od cła. Jeśli stawka celna na towar jest zerowa, na przykład dzięki preferencyjnemu pochodzeniu z umowy o handlu i współpracy między UE a UK, jedyną realną barierą był właśnie VAT importowy. Z PVA znika i ona.
- Zostaw DDP na wyjątki. Gdy odbiorca kategorycznie odmawia roli importera, DDP pozostaje możliwe, ale wtedy negocjuj cenę, która pokrywa rejestrację VAT w UK, obsługę deklaracji i koszt finansowania podatku oraz cła.
Jak to prowadzimy
OPTIMUS TRANSPORT organizuje transport drogowy i odprawy celne między Polską a Wielką Brytanią i Irlandią, z zapleczem magazynowym w Kielcach, Legnicy i Milton Keynes. Pomagamy ustawić schemat, w którym brytyjski odbiorca zostaje importerem i korzysta z PVA: przygotowujemy dane do zgłoszenia, pilnujemy kompletu dokumentów i koordynujemy agencję celną, a przy scenariuszach DDP mówimy wprost, co sprzedawca bierze na siebie. Cały proces eksportowy zebraliśmy na stronie eksport do UK, a konkretną wysyłkę można omówić przez formularz kontaktowy.
