Pełnomocnictwo celne upoważnia agencję celną do złożenia zgłoszenia w imieniu klienta. W przedstawicielstwie bezpośrednim agencja działa w imieniu i na rzecz klienta, a odpowiedzialność za dług celny pozostaje po jego stronie. W przedstawicielstwie pośrednim agencja działa we własnym imieniu, ale na rzecz klienta, i odpowiada solidarnie.
Bezpośrednie czy pośrednie: na czym polega różnica
W przedstawicielstwie bezpośrednim zgłaszającym jest klient, a agencja tylko wykonuje czynność. Dług celny obciąża klienta i tylko jego. W przedstawicielstwie pośrednim zgłaszającym jest agencja, więc odpowiada za dług razem z klientem. Dlatego agencje ostrożnie podchodzą do formy pośredniej i stosują ją głównie tam, gdzie klient nie może być zgłaszającym: najczęściej przy podmiotach niemających siedziby na obszarze celnym, w którym odprawiany jest towar.
Po co to eksporterowi z Polski
Przy wysyłce na Wyspy w praktyce potrzebne są dwa upoważnienia: dla agencji obsługującej wywóz w Unii i dla agencji odprawiającej przywóz w Wielkiej Brytanii. Jeżeli polski sprzedawca handluje w formule z opłaconym cłem, sam występuje jako importer po stronie brytyjskiej i musi upoważnić tamtejszego przedstawiciela. Konsekwencje wyboru reguły handlowej rozkładamy w artykule o DDP i DAP w dostawach do UK, a rolę numerów identyfikacyjnych w tekście o numerze EORI.
Co powinno znaleźć się w upoważnieniu
- Dokładne dane mocodawcy i przedstawiciela, w tym numery identyfikacyjne.
- Wskazanie formy przedstawicielstwa, wprost, a nie przez domniemanie.
- Zakres czynności: procedury, których dotyczy, i systemy, w których przedstawiciel działa.
- Okres obowiązywania i zasady odwołania.
- Ustalenie, kto ponosi koszty należności przywozowych i w jakim trybie są rozliczane.
Najczęstsze błędy w praktyce
Pierwszy to upoważnienie wystawione zbyt wąsko: obejmuje jedną procedurę, a przy pierwszym nietypowym zleceniu okazuje się, że nie pokrywa potrzebnej czynności. Drugi to nieaktualne dane, zwłaszcza po zmianie osób reprezentujących spółkę. Trzeci to brak upoważnienia w ogóle, bo klient założył, że wystarczy zlecenie transportowe. Skutek jest zawsze ten sam: zgłoszenie nie zostaje złożone, auto stoi, a termin dostawy przesuwa się o dobę albo więcej.
Czy można odprawić towar samodzielnie
Formalnie można, jeśli firma ma odpowiednie uprawnienia, dostęp do systemów i wie, jak przygotować zgłoszenie. W praktyce zgłoszenia niemal nigdy nie składa sam nadawca: robi to agencja celna albo spedytor. Przy bardzo regularnym eksporcie własne zgłoszenia bywają opłacalne, przy okazjonalnych wysyłkach prawie nigdy. Argumenty za i przeciw zebraliśmy w artykule o tym, czy można samodzielnie zrobić odprawę celną do UK. Warto też rozumieć, kto za co odpowiada w łańcuchu, co opisujemy w tekście o spedytorze, przewoźniku i brokerze.
Jak to wygląda przy współpracy z nami
Przy przewozach na Wyspy prowadzimy odprawę jako część zlecenia: przygotowujemy zgłoszenia po obu stronach i pilnujemy spójności danych z dokumentami przewozowymi. Upoważnienia ustawiamy raz, na zakres procedur, których realnie używamy, zamiast wystawiać je do każdej przesyłki. Dzięki temu przy kolejnym zleceniu zaczynamy od transportu, a nie od formalności. Zakres opisuje strona odpraw celnych.
Po odprawie: audyt, archiwizacja i odpowiedzialność
Zgłoszenie celne nie kończy sprawy w dniu, w którym auto przekracza granicę. Administracje po obu stronach mogą wrócić do przesyłki po miesiącach i poprosić o dokumenty potwierdzające klasyfikację towaru, jego wartość celną i pochodzenie. Odpowiada wtedy zgłaszający, a więc w przedstawicielstwie bezpośrednim klient, a w pośrednim także agencja. To dlatego forma przedstawicielstwa ma znaczenie ekonomiczne, a nie tylko formalne. Praktyczny wniosek dla eksportera jest prosty: dokumentację przechowuje się przez okres przewidziany przepisami, w formie pozwalającej odtworzyć konkretną przesyłkę, a nie w postaci luźnych plików w skrzynce pocztowej. Do kompletu wchodzą faktura, packing lista, zgłoszenia, dowody pochodzenia i dokumenty przewozowe. Jak liczona jest wartość celna, opisujemy w artykule o wartości celnej, a skutki błędnej klasyfikacji w tekście o błędnym kodzie taryfowym.
Źródła
- EUR-Lex: unijny kodeks celny (rozporządzenie 952/2013)
- GOV.UK: ustanowienie przedstawiciela celnego w Wielkiej Brytanii
To informacja ogólna, nie porada prawna. Chcesz mieć odprawę i przewóz w jednym zleceniu? Opisz kierunek i towar w formularzu wyceny, a wskażemy, jakie upoważnienia będą potrzebne przed pierwszą wysyłką.
